De oudste zwaarden werden vooral als houw- en slagwapen
gebruikt. Wanneer de tegenstrever een harnas droeg, moest het zwaard
tussen de platen door kunnen dringen. Daarom werd de kling van
de zwaarden mettertijd smaller en puntiger.
Tweehanders zijn zwaar en kunnen meer dan twee meter lang zijn.
Ze hebben een extra lange handgreep en men zwaaide ze met beide handen heen en weer. Het voetvolk gebruikte zulke zwaarden om de pieken van de piekeniers (soldaten met pieken) te klieven. Met de gekartelde snijvlakken van de tweehanders konden harnassen uit elkaar worden getrokken. Tweehanders werden voornamelijk in de 16de eeuw gebruikt.
Het gerechtszwaard is een breed, tweesnijdend zwaard zonder punt. Terdoodveroordeelden uit de hogere sociale klasse werden onthoofd met het zwaard. Dit was minder vernederend dan opknoping. Het gerechtszwaard was ook een belangrijk rechtssymbool. Het toonde dat de stad de macht had om een doodvonnis te vellen en uit te voeren.
