Ibogaïne
Plantleraar van de hoogste orde
Door Jeroen Burger
Op 10 mei jl. gaf Dan Lieberman, een Zuid Afrikaanse ethnobotanist, een lezing over Iboga in het Amsterdamse kraakpand Elf. Als een van de weinige blanken heeft Lieberman een initiatieritueel ondergaan bij de Bwiti pygmeeënstam in Gabon (Afrika). Als overtuigd Boeddhist vergelijkt Lieberman dit ritueel met de vijf fases die ook in het Tibetaanse Dodenboek worden beschreven; het leven, de voorbereiding op de dood, het sterven, het dood zijn en weer opnieuw geboren worden.
De stof Ibogaïne wordt gevonden in de wortel van de struikachtige plant Tabernanthe Iboga, die hoofdzakelijk in West Afrika groeit. De gemalen Iboga wortel wordt binnen inheemse Gabonese stammen gebruikt in religieuze ceremonies. Bijzonder is het feit dat meer dan 40% van de Gabonese bevolking het Iboga ritueel heeft ondergaan, inclusief de koning!
Dan Lieberman wilde het ritueel zelf meemaken en vertrok naar de jungle van Gabon op zoek naar een stam die hem wilde initiëren. Aanvankelijk had hij niet veel geluk. Pas nadat hij bij twintig stammen nul op het rekest kreeg, vond hij een groep Bwiti pygmeeën die hem wilde initiëren.
De initiatierituelen met Iboga zijn bijzonder heftig. Vaak duren ze 8 tot 10 dagen een hebben ze een ongekende intensiteit. Eerst twee dagen reiniging zowel van binnen als van buiten. Dan een tot twee dagen aan de 'andere kant' en vervolgens drie of meer dagen van rust en herstel.
In tegenstelling tot andere planten, waarbij het ritueel wordt begeleidt door één sjamaan, doet het hele dorp mee aan het ritueel. Lieberman kreeg een Iboga vader en Iboga moeder toegewezen die hem gedurende de initiatie begeleidden. Ieder individu heeft zijn eigen rol, speelt een specifiek instrument of zingt speciale liederen. Allen kennen ze de kracht en fases van de ceremonie. Gedurende het ritueel stopt de muziek nooit. Het is voor de geïnitieerde een soort eikpunt in de Aardse wereld. Zo weet hij dat er tijdens het 'dood zijn' altijd hulp is aan de andere kant.
Lieberman's beschrijvingen van het ritueel zijn even magisch als bizar.
Een klein citaat van zijn ervaringen.
"In het begin van de ervaring voel je je extreem ziek. De Bwiti zien dit als de fase waarin je doodgaat. Als je eenmaal deze dood sterft, ervaar je de enorme kracht van de plant. Het is moelijk deze fase te beschrijven omdat er geen woorden zijn die deze intensiteit die je voelt onder woorden kunnen brengen. De Bwiti zeggen dat aan 'deze kant' de Iboga is en aan de andere kant bewustzijn. Het lichaam voelt tijdens het ritueel dood, maar de geest is super wakker.
Ik realiseerde me dat ALLES mogelijk is en tegelijkertijd ABSOLUUT NIETS ook mogelijk is."
De visoenen van een Iboga trip zijn zeer intens. Ze geven de geïnitieerde een diepe religieuze of spirituele ervaring. De Bwiti stammen spreken daarom ook over de 'heilige Iboga'.
Zoals eerder gezegd is Iboga een wijd verspreid geloofsysteem binnen Gabon. Zoals met veel geloofsystemen wordt de Iboga plant ook gebruikt voor genezingen. In Gabon voor allerlei lichamelijke en geestelijke aandoeningen die door het gebruik van Iboga kunnen worden genezen onder begeleiding van een Bwiti medicijnman.
Iboga heeft een zeer bijzondere eigenschap waardoor het middel in het Westen ook bekend is. Eenmalig gebruik van Iboga kan voorkomen dat mensen die verslaafd zijn aan heroïne, cocaïne, alcohol en nicotine terugvallen in hun verslaving.
Howard Lotsof, een ervaren psychonaut, ontdekte deze speciale eigenschap van Iboga en bracht uiteindelijk in 1986 een synthetische versie van het middel op de markt onder de naam Endabuse (einde verslaving). Het middel was bedoeld om als medicijn voorgeschreven te worden bij het afkicken van verslavingen.
Natuurlijk werd het door de Amerikaanse regering verboden. Gewoon omdat het werkte.
Wereldwijd is er nog steeds een aantal mensen bezig met het onderzoek naar de bijzondere eigenschappen van Ibogaïne.
Dan Lieberman is zijn eigen project gestart in Zuid Afrika. Daar kunnen mensen onder zijn vakkundige begeleiding afkicken met behulp van Iboga. Niet voor een hoop geld, maar in ruil voor drie maanden werken op zijn boerderij, waar hij zijn gasten onderdak en werk biedt.
Iboga sites: www.ibogainedesk.nl · www.ibogaine.org www.erowid.com www.geocities.com/RainForest/Vines/8030 (Dan Lieberman's site)
